متن بازشناسی‌شدهٔ سند برای مطالعه و جست‌وجو در وب تنظیم شده است. برای تطبیق عبارت‌ها و دیدن چیدمان اصلی، «نمای اصلی صفحه» را باز کنید.
صفحهٔ ۱ از ۲راهنمای مطالعه ↑
آزادی؛ میراث جاودانه ایران
قلب ایران بیش از یک قرن است که برای آزادی می‌تید. از روزگار انقلاب مشروطه تا امروز از کوچه‌های پرخروش تبریز تا خیابان‌های پرخون تهران» از فریادهای آشکار «زن» زندگ» آزادی» تا نجواهای خاموش در سلول‌های تاریک زندان‌هاء یک آرزو در ژرفای جان این ملت همواره زنده مانده است: آزادی. این واژه نه تنها یک مفهوم سیاسی» بلکه جوهره هویت ملی و فرهنگ ماست؟؛ واژه‌ای که بارها و بارها از لابه‌لای خاکستر شکست‌ها و رنج‌ها سریرآورده و به مشعلی برای ادامه راه بدل شده است. در هر نسلی» گروهی برخاسته‌اند تا بار این آرمان را بر دوش کشند و آن را به نسل بعدی بسپارند. آزادی در ایران میرانی زنده است؟ میرانی که هیچ استبداد و سرکوبی نتوانسته است آن را خاموش کند.
ملت ایران در طول تاریخ خود»ء بارها برای رهایی از زنجیرهای استبداد و ظلم قیام کرده است. انقلاب مشروطه نقطه عطفی بود که ملت برای نخستین بار توانست به صورت سازمان‌یافته» مفهوم آزادی را از ساحت رویا به عرصه سیاست و قانون بیاورد. در آن دوران» مردم تصمیم گرفتند به جای حکومت فردی و استبدادی» حکومت قانون را بنیان نهند و برای نخستین بار» حقوق شهروندی و آزادی‌های بنیادین را در ساختار قدرت نهادینه کنند. با این حال» این مسیر هرگز هموار نبود. استبدادء» با چهره‌های گوناگون و در قالب‌های مختلف» بارها بازگشت؛ گاه در لباس سلطنت مطلقه وگاه در قالب دیکتاتوری ایدئولوژیک. هر بار که ملت برخاست» سرکوب شد و به خاک افتادء اما دوباره قد برافراشت. تاریخ ایران گواه آن است که شکست» هرگز پایانی بر آرمان‌ها نبوده بلکه پلی بوده برای آگاهی و اتحاد بیشتر. امروز بار دیگر نسلی تازه به صحنه آمده است؟؛ نسلی که هرگز طعم آزادی واقی را نچشیده اما با فریاد «زن» زندگ» آزادی» به میدان آمده است. این جنبش نه تنها یک حرکت سیاسی بلکه بیانیه‌ای فرهنگ» فلسفی و اخلاق است که از عمق یک قرن تجربه و رنج ملت ایران برآمده است. این شعار حلقه اتصال مبارزات گذشته و امیدهای آینده است؛ پلی میان مشروطه‌خواهان دیروز و آزادی‌خواهان امروز.
در جهان امروزء آزادی به ارزش محوری زندگ ملت‌ها تبدیل شده است. حکومت‌ها با ری مردم بر سر کار می‌آیند و با ری مردم کنار ی‌روند. آزادی اندیشه و بیان به عنوان حقوق مسلم و غیرقابل انکار پذیرفته شده است و انسان‌ها آزادانه سرنوشت خویش را رقم ی‌زنند. کرامت انسانی در بسیاری از کشورها در بالاترین جایگاه قرار گرفته و رشد و پیشرفت جوامع بر این پایه استوار شده است. اما ایران همچنان درگیر ساختارهای پوسیده و کهنه‌ای است که حقیقت را به زنجیر کشیده و اراده مردم را گروگان گرفته است. در حانی که بسیاری از ملت‌ها با آزادی ی‌بالند و شکوفا می‌شوند» ایرانیان هنوز در سرزمینی زندگ می‌کنند که در آن گفتن حقیقت می‌تواند بهای سنگینی داشته باشد؛ گاه حتی بهای جان. این شکاف میان ایران و جهان آزاد» فاصله‌ای است که نه تنها مانع رشد اقتصادی و فرهنگ شده بلکه روح جامعه را نیز فرسوده کرده است. آزادی امروز برای بسیاری از ملت‌ها بدیهی استء اما برای ایرانیان هنوز آرزویی است که برای تحقق آن باید جنگید و هزینه داد.
آزادی وعده‌ای نیست که حاکمان به مردم بدهند یا از آنان دریغ کنند. آزادی حقی است که در سرشت هر انسان نهادینه شده است. ما حق داریم بدون ترس سخن بگوییم» بیندیشیم و زندگ کنیم. این حق» جوهر وجودی ماست و هیچ حکومتی نمی‌تواند مشروعانه آن را انکار کند. تاریخ به ما نشان داده است که در هیچ نقطه‌ای از جهان» آزادی به رایگان به دست نیامده است. ملت‌ها برای رسیدن به آن» فداکاری کرده‌اند و بهای سنگین پرداخته‌اند؛ از جان‌فشانی گرفته تا تحمل سال‌ها رنج و مبارزه. ایران نیز از این قاعده مستثنا نیست. هر
صفحهٔ ۲ از ۲راهنمای مطالعه ↑
دستاوردی در این مسیرء بر شانه‌های تلاش نسل‌هایی استوار است که پیش از ما زیسته‌اند و برای آزادی جنگیده‌اند. سرزمینی که روزگاری پرچم‌دار دانش» هنر و آزادی بود» امروز زیر سایه تاریی و استبداد نفس می‌کشد. اما همان‌گونه که تاریخ بارها ثابت کرده است» حتی در تاریک‌ترین لحظات» شعله آزادی در دل ملت خاموش نمی‌شود.
مفهوم آزادی در تاریخ اندیشه بشری به اشکال گوناگون تعریف شده است. در دنیای غرب» دو برداشت اصلی شکل گرفته است که هر یک بر جنبه‌ای خاص از آزادی تأکید دارند. نخست» برداشت آنگلوساکسیی یا لیبرالیسم است که ریشه در اندیشه‌های جان لاک دارد. در این دیدگاه» آزادی به معنای رهایی از سلطه و ترس است. این نوع آزادی بر حقوق فردی» مالکیت خصوصی و محدود کردن قدرت حکومت تأکید می‌کند و تجربه دموکرامی‌های مدرن» به‌ویژه در اروبا و آمریکای شمای» بر اساس همین نگاه بنا شده است. برداشت دومء به فضای فکری آلمان و کشورهای آلمانی‌زیان مربوط می‌شود و با نام «فرای‌زین» شناخته می‌شود. در این نگاه که به اندیشه‌های ایمانوئل کانت پیوند خورده» آزادی صرفاً به معنای رهایی بیرونی نیست» بلکه توانایی عقل برای داوری مستقل و جستجوی حقیقت است. این برداشت بر مسئولیت‌پذیری و خودبنیادی انسان تأکید می‌کند و هنوز هم در سیاست این کشورها بازتاب دارد؟ برای نمونه» در سوییس حزیی با نام «فرای‌زین» فعال است و در آلمان و اتریش احزاب مشابهی با عنوان «دموکرات‌های آزاد» وجود دارند. اما در ایران» آزادی معنایی بوی و ویژه یافته است. انقلاب مشروطه این مفهوم را از عرصه فلسفه و اندیشه به میدان عمل آورد. آزادی در این دوره به معنای رهایی از حکومت خودکامه و جایگزینی آن با نظای مبتنی بر قانون و مشارکت مردم بود. این نخستین گام برای ساختن ایران مدرن بود و از آن زمان تا امروزء از مشروطه تا جنبش «زنء» زندگ» آزادی»» ملت ایران بارها نشان داده است که اراده جمی برای آزادی» ریشه‌ای عمیق در این سرزمین دارد. اگرچه استبداد بارها در برابر آن قد علم کرده» شعله آزادی هرگز خاموش نشده است.
برای رسیدن به آزادی» نخستین گام کنار گذاشتن هر آن چیزی است که بذر تفرقه ی‌پاشد. تاریخ نشان داده است که مستبدان همواره از اختلافات قومی» مذهی و سیاسی برای حفظ قدرت خود بهره برده‌اند» زیرا به‌خوبی ی‌دانند که ملتی متحدء نیرویی شکست‌ناپذیر است. همبستگی ملی به معنای حذف تفاوت‌ها نیستء بلکه به معنای پذیرش تنوع و احترام به حقوق همه شهروندان است. در ایران آزاد آینده» هیچ‌کس نباید به دلیل عقیده» جنسیت» زبان با قومیت خود مورد تبعیض یا سرکوب قرار گیرد. تنها در چنین فضابی می‌توان امید داشت که جامعه بازسازی شود و راهی به سوی پیشرفت و عدالت گشوده گردد. آزادی تنها ارزشی است که در گذر زمان نه تنها کهنه نمی‌شود» بلکه همچون چراغی فروزان مسیر آینده را روشن می‌کند. امروز ما وارث بیش از یک قرن مبارزه» فداکاری و امید هستیم. این میراث به ما مسئولیتقی بزرگ می‌دهد: نه تنها برای به دست آوردن آزادی» بلکه برای حفظ وگسترش آن برای نسل‌های آینده. اگر بخواهیم این مسئولیت را به درستی به انجام برسانیم» باید از شکست‌های گذشته درس بگیریم» از رنج‌ها نیرو بسازیم و از تجربه‌ها سرمایه‌ای برای حرکت به جلو خلق کنیم. اکنون زمان آن است که چرخه تاریخی آزادی کامل شود؛ چرخه‌ای که از انقلاب مشروطه آغاز شدء با خون و اشک نسل‌ها ادامه یافت و امروز در شعار «زن» زندگ» آزادی» به اوج رسیده است. آینده ایران را می‌توان ساخت؛ آینده‌ای که در آن آزادی نه یک آرمان دوردست» بلکه واقعیتی زنده و جاری در زندگ هر شهروند باشد. این آینده تنها با همبستگی ملی» شجاعت و ایستادگ به دست خواهد آمد. آزادی» میراث جاودانه ایران است؛ میرانی که باید آن را با افتخار نگاه داشت و با فداکاری به فرزندان فردا سپرد.
[8 : ۱
